KBA i Planeta. Dwie dekady druku.

Dwadzieścia lat temu, dokładnie dziewięć miesięcy przed upadkiem muru berlińskiego i zjednoczeniem obu niemieckich państw, doszło do pierwszych rozmów dotyczących przyszłej współpracy firmy Koenig & Bauer AG (KBA) i ówczesnych zakładów produkcyjnych maszyn drukujących Planeta, mieszczących się w Radebeul koło Drezna. Tak rozpoczyna się historia, którą dziś zna już cały świat poligraficzny.

W styczniu 1990 r. odbyło się w Radebeul spotkanie ówczesnego prezesa zarządu Koenig & Bauer dra Hansa Bolza-Schünemanna oraz szefa działu konstrukcyjnego maszyn arkuszowych Albrechta Germanna z Peterem Kahlertem, dyrektorem zakładów Planeta i szefem działu Konstrukcyjnego Arndtem Jentschem. Już w rok później Koenig & Bauer pozyskała większościowe udziały u saksońskiego producenta maszyn arkuszowych.

Stopniowe zbliżenie
Dopiero po zniknięciu żelaznej kurtyny w 1989 roku, kontakty między obydwoma firmami stały się bardziej bezpośrednie i mniej skomplikowane. W maju 1990 r., w pierwszym dniu targów drupa w Dusseldorfie, doszło do podpisania umowy kooperacyjnej, która wywołała wówczas niemałą sensację. Egzystowały wtedy jeszcze Federalna Republika Niemiec i Niemiecka Republika Demokratyczna i nie było jasne, na jakiej podstawie prawnej bazowała podpisana umowa niemiecko-niemiecka.

Po długich negocjacjach, w marcu 1991 r. została zawarta umowa z większościowymi udziałami Koenig & Bauer AG w zakładach maszyn drukujących Planeta, które zmieniły nazwę na KBA-Planeta AG. W 1992 r., na międzynarodowych targach TPG w Paryżu, obie firmy po raz pierwszy zaprezentowały się wspólnie, pokazując trzy arkuszowe maszyny offsetowe serii: Varimat, Varitrend i Rapida w średnim formacie. Przejmowanie udziałów przez KBA następowało w kilku etapach, zanim w 1998 r. w stulecie zakładów Planeta dokonała się całkowita fuzja obu firm. 

Trudna transformacja
Po rozpadzie ówczesnego Związku Radzieckiego zmniejszyły się z dnia na dzień rynki Europy Wschodniej, szczególnie ważne dla zakładów Planeta. Konieczna okazała się zmiana struktury produkcji według wskaźników rynkowo-gospodarczych. Nowy prezes zarządu Albrecht Bolza-Schunemann i jego załoga musieli w ciągu kilku miesięcy zamknąć pięć z sześciu zakładów produkcyjnych– z 5,5 tys. pracowników pozostało tylko ok. 1200. 

Równolegle do przymusowych zwolnień nastąpiła modernizacja i ujednolicenie programu maszyn offsetowych arkuszowych w Radebeul. Już w roku 1992 KBA przeniosła całkowitą działalność w zakresie offsetowych maszyn arkuszowych nad Łabę. Dotyczyło to maszyny Rapida 104 o prędkości 15 tys. ark./godz. oraz nowej konstrukcji maszyny Rapida 72, których prototypy przetestowano jeszcze w Würzburgu. Od 1995 r. KBA promuje maszyny serii Rapida we wszystkich klasach formatowych. Produkcja serii Varimat i Varitrend w średnim formacie została wstrzymana w 1994. Wielkoformatową maszynę Varimat krótko po premierze przemianowano na urządzenie Rapida-Jumbo.  

Szybki rozwój i walka finansowa

W 1995 r. zainstalowano pierwszą dziesięciokolorową maszynę Rapida 104 z przewrotką dla druku 5/5, a na targi Print’97 w Chicago powstała wspólnie z ówczesną firmą Scitex cyfrowa maszyna offsetowa 74 Karat. Na 100. jubileusz KBA w 1998 r. zaprezentowano w Radebeul jeszcze wydajniejszą następczynię maszyny w średnim formacie, Rapidę 105. Na targach drupa 2000 miała miejsce premiera uszlachetniania hybrydowego. Na długo przed innymi producentami offsetowe maszyny arkuszowe produkowane przez KBA otrzymały certyfikat ekologiczny. Do najważniejszych przykładów z długiej listy innowacji należą: największa offsetowa maszyna arkuszowa na świecie Rapida 205 zaprezentowana jesienią 2003 r., nakładanie bez marki bocznej pokazane na targach drupa 2004, niezależne napędy cylindrów płytowych DriveTronic SPC i Rapida 106 zaprezentowane na drupie 2008 oraz system zmiany zleceń „w locie”, który swoją premierę miał w lecie 2009 roku. Rozwój technologiczny miał swoje odzwierciedlenie w kondycji finansowej firmy – obrót zakładów w Radebeul wzrósł w przeciągu trzynastu lat siedmiokrotnie: z 200 mln marek w 1992 r. do 738 mln euro w 2005 r.

W trzy lata później globalny kryzys finansowy wpłynął znacząco na załamanie rynku offsetowych maszyn drukujących. Poskutkowało to w roku 2008 obniżeniem obrotów segmentu arkuszowego KBA poniżej granicy 600 mln euro. Ponieważ w następnym roku przewidywany był mniejszy popyt na maszyny arkuszowe, nastąpiła redukcja miejsc pracy o ok. 700 osób.

Foto 1: KBA

W pierwszym dniu targów drupa 1990 firmy Koenig & Bauer i Planeta podpisały umowę o kooperacji. Od lewej: ówczesny prezes zarządu KBA dr Hans-Bernhard Bolza-Schünemann, dyrektor zakładu Planeta Peter Kahlert i dyrektor sprzedaży Planeta Thomas Schneider.  

Foto 2: KBA

W 2000 roku KBA otrzymała certyfikat Eko. Na zdjęciu ówczesny prezes zarządu KBA Albrecht Bolza-Schünemann nakleja na Rapidę 105 certyfikat niskoemisyjności Eko „emisja sprawdzona“.

Data publikacji: 01/2010